Με μια ματιά
- Η Zendaya προκάλεσε αντιδράσεις φορώντας σκουλαρίκια από αρχαία ιρανικά αντικείμενα στην πρεμιέρα της «Οδύσσειας».
- Αρχαιολόγοι κατηγορούν την παραγωγή και τους στυλίστες για ευτελισμό πολιτιστικής κληρονομιάς.
- Τα σκουλαρίκια προέρχονται από τη συλλογή Ziwiye, η οποία είχε λεηλατηθεί και διοχετευθεί στην παράνομη αγορά.
- Η γκαλερί υποστηρίζει υπεύθυνη διαχείριση, αλλά η εμφάνιση συμπίπτει με γεωπολιτικές εντάσεις.
Η νέα κινηματογραφική μεταφορά της «Οδύσσειας» υπό τη σκηνοθετική υπογραφή του Christopher Nolan βρίσκεται αντιμέτωπη με σοβαρές διαμάχες, οι οποίες αυτή τη φορά δεν αφορούν κάποια καλλιτεχνική επιλογή του δημιουργού, αλλά μια προκλητική στιλιστική επιλογή στο κόκκινο χαλί. Η διάσημη ηθοποιός Zendaya, η οποία ενσαρκώνει τη θεά Αθηνά στην ταινία, προκάλεσε θύελλα αντιδράσεων όταν εμφανίστηκε σε φωτογράφιση στο Λονδίνο φορώντας σκουλαρίκια κατασκευασμένα από αυθεντικά αρχαία ιρανικά αντικείμενα που χρονολογούνται πίσω στο 700 π.Χ.
Το γεγονός αυτό άνοιξε εκ νέου τον ασκό του Αιόλου για την ηθική διαχείριση της παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς, φέρνοντας στο προσκήνιο ζητήματα αρχαιοκαπηλίας και αποικιοκρατικής αντίληψης. Αρχαιολόγοι και ιστορικοί τέχνης κατηγόρησαν ανοιχτά την παραγωγή και τους στυλίστες για τον ευτελισμό ανεκτίμητων ιστορικών θησαυρών που προέρχονται από λεηλατημένες συλλογές, μετατρέποντάς τους σε εφήμερα αξεσουάρ μόδας για τις ανάγκες μιας χολιγουντιανής προώθησης.
«Νύχτες στην Ελλάδα» για τη Sophia Vergara – Οι φωτογραφίες που μοιράστηκε από τη Μύκονο
Η κατακραυγή από τον αρχαιολογικό κόσμο
Η αντίδραση της επιστημονικής κοινότητας ήταν άμεση και οξεία. Αρχαιολόγοι και ιστορικοί τέχνης κατηγόρησαν την παραγωγή και τους στυλίστες για «κατάσχεση» και υποβάθμιση της πολιτιστικής κληρονομιάς του Ιράν, καταδικάζοντας τη χρήση ανεκτίμητων ιστορικών θησαυρών ως απλά αξεσουάρ μόδας για την προώθηση μιας χολιγουντιανής ταινίας.
Τα εν λόγω σκουλαρίκια ανήκουν στην Barron London, μια γκαλερί του Mayfair. Σύμφωνα με επίσημη ανακοίνωση της γκαλερί, τα αντικείμενα αγοράστηκαν το 2025 από άλλον Λονδρέζο κοσμηματοπώλη και «αποδίδονται στον θησαυρό του Ziwiye», μιας ανεκτίμητης συλλογής χρυσών, αργυρών και χάλκινων αντικειμένων που ανακαλύφθηκαν το 1947 στη βορειοδυτική Περσία και είχαν λεηλατηθεί από βοσκούς, προτού διοχετευθούν στην παράνομη αγορά αντικειμένων τις δεκαετίες που ακολούθησαν.
%3D%3D
Η καθηγήτρια Sussan Babaie, ιστορικός τέχνης ιρανικής καταγωγής στο Courtauld Institute, χαρακτήρισε το γεγονός σοκαριστικό, τονίζοντας την έλλειψη πολιτιστικής ευαισθησίας από την πλευρά όσων επιμελούνται την εμφάνιση των διασημοτήτων. Όπως επεσήμανε, αντικείμενα με τόσο βαθιές πνευματικές και ιστορικές ρίζες χάνουν πλήρως το νόημά τους όταν μετατρέπονται σε κοσμήματα επίδειξης, απογυμνώνοντας την παγκόσμια πολιτιστική κληρονομιά από την ουσία της.
Η απάντηση της γκαλερί και οι ευρύτερες αντιδράσεις
Απαντώντας στις επικρίσεις, η γκαλερί Barron υποστήριξε ότι τα αντικείμενα τυγχάνουν «υπεύθυνης διαχείρισης σύμφωνα με την τεκμηριωμένη προέλευσή τους και τις νομικές απαιτήσεις». Σκοπός του δανεισμού, σύμφωνα με τους εκπροσώπους της, δεν ήταν εμπορικός, αλλά η ανάδειξη της ανεπανάληπτης τέχνης των αρχαίων Περσών χρυσοχόων σε μια εποχή που το Ιράν προβάλλεται σχεδόν αποκλειστικά μέσα από το πρίσμα της σύγχρονης γεωπολιτικής.
Ωστόσο, η χρονική συγκυρία της εμφάνισης έχει προκαλέσει ακόμη μεγαλύτερη οργή, καθώς συμπίπτει με μια περίοδο σφοδρών γεωπολιτικών εντάσεων και στρατιωτικών συγκρούσεων στη Μέση Ανατολή, θέτοντας εκ νέου στο προσκήνιο τη συζήτηση για την ηθική διαχείριση λεηλατημένων αρχαιοτήτων από δυτικά ιδρύματα.
Παράλληλα, η «Οδύσσεια» του Νόλαν δέχεται πυρά και για τα γυρίσματά της στην πόλη Ντακχλά στη Δυτική Σαχάρα, μια περιοχή υπό μαροκινό έλεγχο, με τοπικούς κινηματογραφιστές να καλούν σε μποϊκοτάζ της ταινίας, προσθέτοντας νέες σκιές γύρω από το πολυαναμενόμενο κινηματογραφικό εγχείρημα.
Κεντρική Εικόνα: ΑΠΕ-ΜΠΕ
Για σχόλια, μηνύματα ή φωτογραφικό υλικό σχετικά με το Mad.gr, επισκεφτείτε μας στο Facebook, επικοινωνήστε μέσω Twitter ή ακολουθήστε μας στο Instagram.
